Σάββατο 21 Οκτωβρίου 2017

Απρίλιος 1967:Οι τελευταίες ημέρες πριν το πραξικόπημα-Του Βασίλη Μπεκίρη

Απρίλιος 1967:Οι τελευταίες ημέρες πριν το πραξικόπημα-Του Βασίλη Μπεκίρη

Ο Πρωθυπουργός Π. Κανελλόπουλος σε διάγγελμά του εξήγησε τους λόγους που τον ώθησαν να αλλάξει πορεία και αντί να πάει στη Βουλή και να ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης, προτίμησε να προκηρύξει εκλογές για τις 28 Μαΐου 1967.

 

Μάλιστα, για να δικαιολογήσει τη στάση του αυτή, απηύθυνε δεύτερο διάγγελμα προς τον Ελληνικό λαό, μετά τη δημοσίευση του διατάγματος για διάλυση της Βουλής.

ΤΟ ΔΙΑΓΓΕΛΜΑ

Επειδή και το διάγγελμα αυτό έχει ιδιαίτερη αξία και ιστορική σημασία, παραθέτουμε ολόκληρο το κείμενο το οποίον έχει ως εξής:

«Έλληνες και Ελληνίδες. Με Βασιλικό Διάταγμα διελύθη η Βουλή της 16ης Φεβρουαρίου 1964. Καλείσθε από τη στιγμή αυτή να προετοιμασθείτε για την εκπλήρωση του υψίστου των δικαιωμάτων του πολίτου, του δικαιώματος εκείνου που αξίζει ηθικώς ολιγώτερον ως δικαίωμα και πολύ περισσότερον ως καθήκον.

«ΑΝΗΚΕΤΕ ΟΛΟΙ ΣΕ ΚΟΜΜΑΤΑ»

Ανήκετε όλοι σε κόμματα ή θα ενεργήσετε κατ’ ανάγκην, κατά την ώραν της ψηφοφορίας, ως οπαδοί κομμάτων. Παρά το αναπόφευκτον τούτο γεγονός, συνιστώ σε όλους σας, φίλους και αντιπάλους, να μη χάσετε, να μην αποβάλετε πλήρως, ούτε κατά τας ομαδικάς εκδηλώσεις την ιδιότητα του ανεξάρτητου ατόμου, του υπερήφανου Έλληνος και της υπερηφάνου Ελληνίδας, που, κατά το πρότυπον του Αριστείδου, δεν ανήκει εις μερίδας και πλήθη, αλλά βαδίζει οδόν ιδίαν δια της Πολιτείας.

Η Εθνική Ριζοσπαστική Ένωσης (ΕΡΕ) μετά την υπαιτιοτητί της Ενώσεως Κέντρου παραίτησιν της Κυβερνήσεως Παρασκευόπουλου, απεδέχθη δι’ εμού την εντολή σχηματισμού Κυβερνήσεως, μόνον όταν ο Αρχηγός της Ενώσεως Κέντρου απέκρουσε πρότασιν του ρυθμιστού του πολιτεύματος περί Κυβερνήσεως Οικουμενικής, την οποίαν εν τούτοις δεν είχε αποκλείσει – έστω και αν την εχαρακτήριζεν ως δυσεφάρμοστον ιδέαν- κατά την ακρόασίν του παρά τω Βασιλεί. Επακολουθήσασα δε προσπάθεια του Βασιλέως να σχηματισθεί Κυβέρνησις συνεργασίας της ΕΡΕ με ωρισμένα άλλα κόμματα, προσέκρουσεν εις υπ’ εμού διαπιστωθείσας αντικειμενικάς δυσχερείας.

«ΑΠΕΚΡΟΥΣΕ» ΤΗΝ ΠΡΟΤΑΣΗ ΓΙΑ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗ

Η Ένωση Κέντρου διεκήρυξεν ότι η ΕΡΕ σχημάτισε Κυβέρνησιν δια να «βιάσει» το εκλογικό αποτέλεσμα. Προ του πελωρίου τούτου ψεύδους, είμαι αναγκασμένος να αποκαλύψω ότι ο Αρχηγός της Ένωσης Κέντρου απέκρουσε την δια δεύτεραν φοράν πρότασιν περί Οικουμενικής Κυβερνήσεως, διαβιβάσθεισαν εις αυτόν μετά τον σχηματισμόν της υπ’ εμέ Κυβερνήσεως. Όταν εσχημάτισα την Κυβέρνησιν, εδήλωσα ότι η αποστολή της δεν είναι εξηρτημένη από την ψήφο της διαλυθείσης Βουλής. Είχεν όμως η Κυβέρνησις την πρόθεσιν να εμφανισθεί ενώπιόν της δια να διευκολύνει τα κόμματα, τα οποία εθεώρουν αναγκαίαν την αλλαγή του εκλογικού συστήματος. Αλλά η αρνητική στάσις την οποίαν ετήρησαν τα κόμματα αυτά, κατέστησαν άσκοπον και περιττήν την, έστω και δι’ ολίγας ημέρας παράτασιν του βίου και λειτουργίαν της διαλυθείσης Βουλής.

Δεν θέλω να κρίνω σήμερον την στάσιν των κομμάτων τούτων. Είναι σεβαστή.

Εξ ίσου όμως σεβαστόν πρέπει να είναι εις όλους το αίσθημα της ευθύνης που μου υπέβαλε την υποχρέωσιν να σκεφθώ ότι η χώρα δεν έπρεπε να χάσει χρόνον με άκαρπες εις την Βουλήν συζητήσεις και αντεγκλήσεις.

Η Κυβέρνησις εισέρχεται από της στιγμής αυτής εις το κύριον στάδιον της αποστολής της. Όλοι όσοι την απαρτίζομεν έχομεν πλήρη συνείδησιν της βαρύτητας της αποστολής αυτής. Είμεθα Κυβέρνησις που δεν στηρίζεται επί συναλλαγής και συμβιβασμών. Δεν είμεθα διατεθειμένοι να προβώμεν εις οιανδήποτε – ούτε την ελαχίστην – παραχώρησιν έναντι οιουδήποτε εις βάρος των νόμων. Οι νόμοι είναι υπεράνω της θελήσεως όλων Σας και της Κυβερνήσεως, θα τους εφαρμόσωμεν, κατά την κρίσιμον μέχρι των εκλογών περίοδον, με την ιδιάζουσαν αυστηρότητα διαχειριστών ξένης περιουσίας, δηλαδή του μέλλοντος του Ελληνικού λαού.

Η χώρα κατά τα τελευταία έτη εξετέθη και εξακολουθεί να είναι εκτεθειμένη εις πολλούς κινδύνους. Βαρείαι ανησυχίες εσκίασαν την σκέψιν των Ελλήνων και πολλαί αμφιβολίαι ως προς την ομαλήν εξέλιξιν του πολιτικού μας βίου είχαν επικρατήσει. Εάν, ανταποκριθείς εις εντολήν του Ανωτάτου Άρχοντος και βασιζόμενος επί μίας τεράστιας λαϊκής δυνάμεως, άνευ της οποίας θα ήτο λάθος η αποδοχή της λαϊκής εντολής, ανέλαβα την ευθύνη της διακυβερνήσεως της χώρας, το έπραξα μόνον και μόνον δια να διαλυθούν και διελύθησαν εν μέρει αι ανησυχίαι και δια να αντικαταστήσω τας αμφιβολίας ως προς το μέλλον ή θετική ελπίς ομαλής εξελίξεως του εθνικού μας βίου.

Εκτιμήσατε όλοι, φίλοι και αντιπάλοι, την πρόθεσίν μου αυτήν. Δεν αναμένω από τους αντιπάλους να την εκτιμήσουν μεγαλοφώνως. Ας την εκτιμήσουν, εάν έχουν σύνεσιν, κατά τας ιδιωτικάς ώρα της σιωπής και της διανοητικής περισυλλογής των.

Οι καιροί είναι δύσκολοι. Το κράτος της ελευθερίας θα σταθεί εάν είναι ισχυρόν. Και επιθυμώ να είμαι ειλικρινής προς όλους σας. Θα είναι οπωσδήποτε ισχυρόν είτε προσβληθεί είτε δεν προσβληθεί. Αλλά πρέπει όλοι να έχετε υπόψη σας ότι προσβάλλοντας το κράτος της ελευθερίας, προσβάλλετε όχι μόνον το κράτος, αλλά και την ελευθερίαν.

Ελευθερίαν χωρίς κράτος δεν είναι δυνατόν να υπάρχει, παρά μόνον εις την έρημον. Κράτος, εξ άλλου, χωρίς ελευθερίαν είναι το πτωχώτερον κατασκεύασμα της ιστορίας. Φροντίσατε όλοι σας μαζί μου να διατηρήσουμε άθικτα το κύρος του κράτους και το μέγα αγαθόν της ελευθερίας».

ΟΙ ΑΝΗΣΥΧΙΕΣ ΤΟΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΝΕΛΛΟΠΟΥΛΟΥ

Βέβαια, από την ανάγνωση του Β΄ διαγγέλματος του Πρωθυπουργού Π. Κανελλόπουλου, διαφαίνονταν οι ανησυχίες τις οποίες είχε για την ομαλή πορεία του κράτους και της Κυβερνήσεως. Και οι ανησυχίες αυτές ενισχύοντο από πολλούς οι οποίοι εφοβούντο την εκτροπή. Μάλιστα, το θέμα αυτό ο Πρωθυπουργός το είχε συζητήσει και με τους άμεσους συνεργάτες του, αλλά και με τον ίδιο το Βασιλιά Κωνσταντίνο.

 Όλοι όμως υποψιάζονταν ότι την εκτροπή θα την έκαναν οι αντιστράτηγοι.

Κανείς δεν είχε υποψιασθεί τους συνταγματάρχες, οι οποίοι δρούσαν συνωμοτικά και κάτω από μυστηριώδεις συνθήκες. Από την πλευρά του ο πολιτικός κόσμος είχε τυφλωθεί από τα πάθη της πολιτικής και δεν έκανε τίποτε για να προλάβει το μεγάλο κακό που απειλούσε τη χώρα. Βέβαια, οι ευθύνες βαρύνουν ολόκληρον τον πολιτικόν κόσμο και όλα τα κόμματα της εποχής εκείνης.

ΟΙ ΕΥΘΥΝΕΣ ΤΩΝ ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ

Τις μεγαλύτερες όμως ευθύνες τις έχουν ο πατήρ και ο υιός Παπανδρέου, οι οποίοι την περίοδο εκείνοι συναγωνίζονταν σε εξαλλοσύνες, υβρίζοντας το στέμμα και τους πολιτικούς αντιπάλους. Και δεν έφθαναν όλα αυτά, αλλά σε καθημερινή βάση διεκήρυτταν ότι την επομένη των εκλογών, εάν έβγαινε η Ένωση Κέντρου θα ανέτρεπαν τα πάντα.

ΔΕΝ ΣΤΗΡΙΞΑΝ ΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ

Από την άλλη πλευρά οι «αποστάτες» αντί να στηρίξουν την Κυβέρνηση της ΕΡΕ, ανταποδίδοντας τη στήριξη της Κυβερνήσεως τους από την ΕΡΕ επί δεκαπέντε μήνες, εστράφησαν και αυτοί εναντίον της Κυβερνήσεως Κανελλόπουλου. Βέβαια, η Κυβέρνηση της ΕΡΕ είχε επισημάνει τον κίνδυνο της εκτροπής, αλλά δεν μπορούσε να εντοπίσει τους υποψηφίους πραξικοπηματίες, ούτε και το χρόνο που θα εκδηλωνόταν ένα τέτοιο πραξικόπημα. Όλοι στην Κυβέρνηση πίστευαν ότι την εκτροπή θα την επιχειρούσαν οι αντιστράτηγοι γι’ αυτό όλα τα μέτρα ελαμβάνοντο προς αυτή την κατεύθυνση.

Μάλιστα, λέγεται ότι την 20η Απριλίου 1967 πραγματοποιήθηκε σύσκεψη αντιστράτηγων με τη συμμετοχή του Αρχηγού του Γενικού Επιτελείου Στρατού Γρηγορίου Σπαντιδάκη.

Στη σύσκεψη εκείνη αποφασίσθηκε να γίνει διάβημα προς τον Βασιλιά Κωνσταντίνο, προκειμένου να αναλάβει πρωτοβουλία, με στόχο να βγει η χώρα από το πολιτικό αδιέξοδο.

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ Γ. ΖΩΪΤΑΚΗ

 Βέβαια, την κίνηση αυτή τη σταμάτησε ο αντιστράτηγος Γεώργιος Ζωϊτάκης, ο οποίος φαίνεται ότι ήταν μυημένος στην ομάδα των Συνταγματαρχών.

Η ομάδα αυτή είχε σαν πυρήνα τους Γ. Παπαδόπουλο, Νικόλαο Μακαρέζο και Στυλιανό Παττακό και έδρασε αμέσως για να προλάβει το κίνημα των αντιστράτηγων.

Πάντως εκείνη την περίοδο είχε δημιουργηθεί ένα κλίμα άσχημο για τον πολιτικό κόσμο και είχε καλλιεργηθεί η ιδέα ότι ένας λοχίας θα έσωζε την κατάσταση, εννοώντας την στρατιωτική παρέμβαση.

Βέβαια, το κλίμα αυτό δεν δημιουργήθηκε εκείνη την περίοδο. Είχε δημιουργηθεί από την εποχή του ανένδοτου αγώνα και οφείλετο στα μεγάλα λάθη ολόκληρου του πολιτικού κόσμου.

Μέσα σ’ αυτό το κλίμα έδρασαν οι συνταγματάρχες και κατέλυσαν το Δημοκρατικό πολίτευμα τη νύκτα της 21ης Απριλίου 1967. Προς αυτή την κατεύθυνση κινήθηκαν οι πραξικοπηματίες.

ΓΝΩΡΙΖΕ ΤΑ ΠΑΝΤΑ Ο Γ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

Βάσει σχεδίου το οποίο υπήρχε και το οποίο είχε εκπονήσει υπό άκραν μυστικότητα, ο εγκέφαλος δικτατορίας,  συνταγματάρχης Γεώργιος Παπαδόπουλος, ο οποίος εγνώριζε τα πάντα και παρακολουθούσε τις κινήσεις όλων πριν από αρκετό καιρό.

επιστροφή στην κορυφή